Tạm dịch và minh họa ảnh: Tạp chí Toàn cầu, số 843, xuất bản năm 1859 tại Pháp.
Lưu ý bài dịch là văn phong của tờ báo.
Mô hình súng thần công quân Pháp: https://s.shopee.vn/4VZCS7BStf
Bài báo 1
“Expédition de Cochinchine” — Cuộc viễn chinh Nam Kỳ
(L’Illustration, Journal Universel – năm 1859)
Dịch nội dung chính:
Những tin tức mới nhất từ Nam Kỳ gửi về Bộ Hải quân Pháp đã xác nhận việc quân Pháp chiếm được Sài Gòn, đồng thời xác nhận vai trò quan trọng của đô đốc Rigault de Genouilly trong chiến dịch.
Tờ báo cho biết họ nhận được nhiều bản vẽ từ các sĩ quan tham gia chiến dịch. Những hình minh họa này mô tả các trận đánh và các sự kiện quan trọng nhất của cuộc viễn chinh.
Trận đánh trên sông Sài Gòn – ngày 10/2/1859
Đội quân viễn chinh gồm các tàu chiến: Phlégéton, Primauguet, Alarme, Avalanche, Dragonne
cùng nhiều tàu vận tải và pháo hạm khác, đã rời Tourane (Đà Nẵng) để tiến vào Nam Kỳ.
Ngày 10 tháng 2, hạm đội tiến vào sông Sài Gòn. Trên đường đi, quân Pháp phá hủy nhiều đồn phòng thủ của quân Nguyễn nằm dọc bờ sông.
Sau khi trinh sát hệ thống phòng thủ, quân Pháp cho tàu áp sát các pháo đài của triều Nguyễn và bắt đầu pháo kích dữ dội.
Cuộc tấn công thành Sài Gòn – ngày 17/2/1859
Bài báo mô tả thành Sài Gòn là một pháo đài lớn với tường thành kiên cố, hào sâu và nhiều đại bác.
Ngày 17 tháng 2:
Tàu chiến Pháp bắn phá dữ dội vào thành;
pháo binh hải quân và lính thủy đánh bộ đổ bộ lên bờ;
quân Pháp dùng thang vượt thành để xung phong.
Quân phòng thủ chống trả quyết liệt bằng súng trường và đại bác, nhưng cuối cùng tuyến phòng thủ bị phá vỡ.
Một phần quân Tây Ban Nha tham gia chiến dịch cũng được nhắc đến trong bài.
Kết quả chiến dịch
Bài báo cho rằng:việc chiếm Sài Gòn là thắng lợi lớn của quân viễn chinh;quân Pháp thu được nhiều đại bác, thuốc súng và vật tư quân sự; tinh thần triều đình Huế bị ảnh hưởng nặng nề.
Tờ báo nhấn mạnh rằng Sài Gòn trước đó được xem là “gần như bất khả xâm phạm”.
Bài báo 2
“Attaque de la citadelle de Saïgon”
“Cuộc tấn công thành Sài Gòn”
Dịch nội dung chính:
Bài viết mô tả trực tiếp trận đánh chiếm thành Sài Gòn của liên quân Pháp – Tây Ban Nha.
Theo bài báo: Quân Pháp tiếp cận thành dưới hỏa lực mạnh;
các pháo đài dọc sông bị phá hủy trước khi mở cuộc công kích chính; pháo hạm liên tục bắn yểm trợ cho lực lượng đổ bộ.
Tác giả mô tả:Khói súng bao phủ toàn bộ chiến trường;
lính thủy đánh bộ tiến lên theo đội hình xung phong;
nhiều binh sĩ trèo thang vượt tường thành giữa làn đạn.
Quân triều Nguyễn chiến đấu quyết liệt: Dùng đại bác bắn từ tường thành; tập trung hỏa lực vào quân công kích; chống cự đến phút cuối.
Tuy nhiên, sau nhiều giờ giao tranh: quân Pháp phá được cổng thành; các vị trí phòng thủ lần lượt thất thủ; lá cờ Pháp được kéo lên trên thành.
Ý nghĩa lịch sử
Hai bài báo này là nguồn tư liệu báo chí Pháp rất quan trọng về: cuộc tấn công Sài Gòn năm 1859,giai đoạn mở đầu quá trình Pháp xâm lược Việt Nam, và cách báo chí châu Âu thời đó tuyên truyền chiến thắng thuộc địa.
Giọng văn mang tính: ca ngợi quân viễn chinh Pháp, mô tả quân Pháp như lực lượng “văn minh”, đồng thời xem quân Nguyễn là lực lượng phòng thủ bị “lạc hậu”.
Đây là kiểu văn phong rất điển hình của báo chí thực dân thế kỷ 19.
Ẩn bớt
