Trong nhiều câu chuyện lịch sử, nhà Mạc thường xuất hiện dưới góc nhìn của phe Lê Trung Hưng với hình ảnh một triều đại “cướp ngôi”. Nhưng nếu nhìn từ góc độ quân sự, nhà Mạc là một thế lực hùng mạnh đã đủ sức kiểm soát Đại Việt trong nhiều thập niên và buộc các lực lượng phục Lê phải tiến hành một cuộc chiến trường kỳ để giành lại quyền lực.
Tham khảo tư liệu:
Nhà Mạc và thời Lê Trịnh: https://s.shopee.vn/6VLShRbKOw
Sau khi lên ngôi năm 1527, Mạc Đăng Dung nhanh chóng xây dựng một bộ máy cai trị mới và duy trì được sự ổn định tại vùng đồng bằng Bắc Bộ. Các đời vua Mạc tiếp theo như Mạc Đăng Doanh và Mạc Phúc Hải tiếp tục củng cố quân đội, thành lũy và hệ thống hành chính.
Quân đội nhà Mạc chủ yếu kế thừa truyền thống quân sự Đại Việt thời Lê sơ. Binh sĩ sử dụng giáo, mâu, kiếm, cung tên và các loại vũ khí thuốc súng sơ khai. Trang bị phổ biến là giáp phiến bằng sắt hoặc da gia cố trên nền chiến bào. Về hình thức, quân Mạc và quân Lê Trung Hưng không khác biệt quá lớn bởi cả hai đều xuất phát từ cùng một nền quân sự Đại Việt thế kỷ XVI.
Điểm khác biệt dễ nhận thấy nhất chính là quân kỳ và lòng trung thành chính trị. Một bên chiến đấu dưới ngọn cờ nhà Mạc ở Thăng Long, bên kia tập hợp dưới ngọn cờ phục hưng nhà Lê tại Ai Lao rồi Thanh Hóa.
Chính sức mạnh ấy khiến Nguyễn Kim và các công thần phục Lê phải mất nhiều năm gây dựng lực lượng trước khi có thể phản công. Ngay cả khi nhà Minh từng cân nhắc đưa quân xuống phương Nam, số phận của cuộc chiến cuối cùng vẫn được quyết định bởi người Đại Việt trên chiến trường Đại Việt.
Bởi vậy, khi nhìn vào đội quân dưới lá cờ chữ “莫”, chúng ta không chỉ nhìn thấy đối thủ của nhà Lê Trung Hưng, mà còn nhìn thấy một trong những thế lực quân sự quan trọng nhất của thế kỷ XVI – lực lượng đã góp phần tạo nên thời kỳ Nam – Bắc triều kéo dài gần sáu mươi năm trong lịch sử Việt Nam.
*Lịch sử không chỉ là câu chuyện của người chiến thắng. Để hiểu một thời đại, cần nhìn cả hai phía của chiến tuyến.*
#dainamngoaitruyen
