Giữa con đường đất, một hàng lính người Việt đứng nghiêm dưới nắng. Trên người họ là áo trắng ngà, quần sáng màu, dây lưng da đen và nón lá quân dụng. Bên chân là những khẩu súng trường dài, biểu tượng của một thời đại khi chiến tranh, quyền lực và số phận con người giao nhau trên mảnh đất Đông Dương.
Click quảng Cáo Shopee góp kinh phí duy trì dự án: https://s.shopee.vn/4fugOVf9a2
Phía sau hàng quân là đám đông dân chúng chen kín bên hàng rào. Người đứng, người ngồi, người lặng lẽ dõi theo. Những lá cờ bay trên cao, một tòa nhà kiểu thuộc địa hiện ra phía sau, tạo nên khung cảnh vừa trang nghiêm, vừa nặng nề.
Đây có thể là một buổi duyệt binh, đón tiếp quan chức hoặc một nghi lễ công cộng vào cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX. Trong bộ máy cai trị thuộc địa, những đơn vị lính bản xứ được tuyển mộ để canh gác, hộ tống, giữ an ninh và tham gia các chiến dịch quân sự.
Nhưng đằng sau danh xưng “lính bản xứ” vẫn là những con người Việt Nam bằng xương bằng thịt.
Có người vào lính vì miếng cơm.
Có người vì gia đình.
Có người vì không còn con đường nào khác.
Họ đứng trong hàng ngũ của một chính quyền ngoại bang, nhưng quê hương phía sau lưng họ vẫn là làng xóm, ruộng đồng và những người thân đang chen nhau trong đám đông kia.
Lịch sử không phải lúc nào cũng chỉ có hai màu trung và phản, chính nghĩa và phi nghĩa. Có những con người không được quyền lựa chọn thời đại mình sinh ra, chỉ có thể tìm cách sống sót giữa vòng xoáy của nó.
Hơn một thế kỷ sau, hàng quân năm ấy vẫn đứng im trong bức ảnh. Chỉ có thời đại đã đi qua.
Nguồn ảnh gốc: Không rõ
Phục dựng màu: Đại Nam Ngoại Truyện
