Những người của Việt Minh đã tiếp xúc với vua Bảo Đại trong những ngày cuối cùng của triều Nguyễn
Tư liệu tham khảo:
- Theo dấu chân Bảo Đại : https://s.shopee.vn/17PWcbH3H
Tháng Tám năm 1945.
Sau gần 143 năm tồn tại, triều Nguyễn đứng trước thời khắc cuối cùng trong lịch sử. Từ Hà Nội, Chính phủ lâm thời cử một phái đoàn đặc biệt vào Huế để tiếp nhận việc chuyển giao quyền lực từ vị hoàng đế cuối cùng của Việt Nam.
Ba nhân vật trong phái đoàn ấy là Trần Huy Liệu, Cù Huy Cận và Nguyễn Lương Bằng.
Họ trở thành những người trực tiếp chứng kiến khoảnh khắc kết thúc của nền quân chủ Việt Nam.
—
Trần Huy Liệu – Người tiếp nhận quốc ấn và thanh kiếm của triều Nguyễn
Trong phái đoàn đại diện Chính phủ lâm thời, Trần Huy Liệu là trưởng đoàn.
Sinh năm 1901, ông từng tham gia nhiều phong trào yêu nước trước khi trở thành một trong những cán bộ chủ chốt của Việt Minh.
Ngày 30 tháng 8 năm 1945, tại lễ đài dựng trước Ngọ Môn, hàng vạn người dân Huế chứng kiến một nghi thức chưa từng có trong lịch sử dân tộc.
Vua Bảo Đại tuyên bố thoái vị.
Sau bài tuyên bố, những biểu tượng cao nhất của quyền lực hoàng đế được trao lại cho phái đoàn Chính phủ lâm thời.
Đó là:
* Quốc ấn của triều Nguyễn.
* Thanh kiếm tượng trưng cho quyền lực quân chủ.
Người trực tiếp tiếp nhận hai bảo vật ấy chính là Trần Huy Liệu.
Trong nhiều hồi ký sau này, Trần Huy Liệu kể lại rằng ông cảm nhận rõ mình đang đứng giữa một bước ngoặt lịch sử lớn lao: một bên là triều đại cuối cùng của Việt Nam, một bên là chính quyền cách mạng vừa ra đời.
Sau lễ thoái vị, Trần Huy Liệu còn nhiều lần gặp riêng Bảo Đại trong Hoàng thành Huế.
Những cuộc trò chuyện ấy diễn ra trong bầu không khí khá ôn hòa. Không có cảnh đối đầu hay bắt giữ. Ngược lại, cả hai bên đều cố gắng để quá trình chuyển giao diễn ra trong trật tự và tránh đổ máu.
—
Cù Huy Cận – Nhà thơ chứng kiến ngày kết thúc của triều đại
Đi cùng Trần Huy Liệu vào Huế là nhà thơ Cù Huy Cận.
Khi ấy, Huy Cận mới ngoài hai mươi tuổi nhưng đã là một trí thức nổi tiếng của phong trào Thơ Mới.
Trong những ngày ở Huế, ông có nhiều dịp tiếp xúc với Bảo Đại và sau này để lại khá nhiều hồi ký về những cuộc gặp đó.
Theo Huy Cận, vị cựu hoàng trẻ tuổi tỏ ra bình tĩnh trước biến động lịch sử.
Ông nhận thấy Bảo Đại không có ý định tổ chức kháng cự hay huy động lực lượng trung thành để giữ ngai vàng.
Trái lại, nhà vua dường như đã chấp nhận thực tế rằng thời đại quân chủ đã đi đến hồi kết.
Trong các ghi chép của mình, Huy Cận nhiều lần nhấn mạnh rằng Bảo Đại hợp tác với phái đoàn Việt Minh trong quá trình bàn giao quyền lực.
Những nhận xét này sau này trở thành một trong những nguồn tư liệu quan trọng giúp các nhà nghiên cứu hiểu rõ hơn về tâm trạng của vị hoàng đế cuối cùng trong những ngày cuối triều Nguyễn.
—
Nguyễn Lương Bằng – Thành viên thầm lặng của phái đoàn lịch sử
Nhân vật thứ ba trong đoàn là Nguyễn Lương Bằng.
So với Trần Huy Liệu hay Huy Cận, vai trò của ông trong các hồi ký thường được nhắc đến ít hơn, nhưng Nguyễn Lương Bằng vẫn là một trong ba thành viên chủ chốt đại diện cho Chính phủ lâm thời tại Huế.
Ông là một nhà cách mạng kỳ cựu, từng trải qua nhiều năm hoạt động bí mật và bị thực dân Pháp giam giữ.
Trong lễ thoái vị ngày 30 tháng 8 năm 1945, Nguyễn Lương Bằng cùng các thành viên trong đoàn đại diện cho chính quyền mới tiếp nhận sự chuyển giao quyền lực từ triều Nguyễn.
Sau này, ông tiếp tục giữ nhiều trọng trách trong Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
—
Cuộc gặp gỡ giữa hai thời đại
Nhìn lại lịch sử, điều đáng chú ý là cuộc gặp giữa phái đoàn Việt Minh và vua Bảo Đại không diễn ra như một cuộc đối đầu giữa những kẻ chiến thắng và người thất bại.
Đó là cuộc gặp giữa hai thời đại.
Một bên là nền quân chủ đã tồn tại hàng thế kỷ.
Một bên là chính quyền cách mạng đang hình thành.
Tại Ngọ Môn ngày 30 tháng 8 năm 1945, quốc ấn và thanh kiếm được trao đi.Triều Nguyễn khép lại.
Nhưng khoảnh khắc ấy cũng mở ra một chương hoàn toàn mới trong lịch sử Việt Nam thế kỷ XX.
Và những người đứng giữa giao điểm của hai thời đại ấy chính là Trần Huy Liệu, Cù Huy Cận, Nguyễn Lương Bằng và vị hoàng đế cuối cùng của Việt Nam – vua Bảo Đại.
#dainamngoaitruyen
