Một gương mặt của Mỹ Tho đầu thế kỷ XX được lưu lại trên tấm bưu ảnh mang dòng chú thích tiếng Pháp: “COCHINCHINE – Femme de Mytho” – Người phụ nữ Mỹ Tho.
Bức ảnh được ghi nhận vào khoảng năm 1911, khi Nam Kỳ đang nằm dưới sự cai trị của thực dân Pháp. Không có tên tuổi hay thân thế của người phụ nữ được ghi lại, chỉ còn địa danh Mỹ Tho và một bức chân dung đã vượt qua hơn một thế kỷ.
Điều đáng chú ý nhất là diện mạo và cách ăn mặc của người phụ nữ Nam Bộ thời ấy. Mái tóc được búi gọn phía sau, áo cổ cao giản dị, trên cổ là vòng kim loại và một sợi dây dài buông xuống trước ngực. Không có phông cảnh cầu kỳ hay đạo cụ đặc biệt, toàn bộ khuôn hình gần như dành trọn cho gương mặt nhân vật.
Ở góc trên còn nguyên tem 5 cent của Đông Dương thuộc Pháp cùng dấu bưu điện. Phía dưới là dấu của P. Dieulefils – Hanoi, một cái tên xuất hiện trên rất nhiều bưu ảnh Đông Dương đầu thế kỷ XX.
Có lẽ điều thú vị nhất khi nhìn những bức chân dung như thế này là khoảng cách thời gian bỗng trở nên rất ngắn. Người phụ nữ trong ảnh từng thực sự sống, đi lại trên những con đường Mỹ Tho hơn một thế kỷ trước, trong một thành phố còn rất khác với Tiền Giang ngày nay.
Chúng ta không biết tên bà, bao nhiêu tuổi, làm nghề gì hay cuộc đời sau ngày chụp bức ảnh đã diễn ra như thế nào. Người chụp chỉ để lại cho hậu thế bốn chữ:
“Femme de Mytho” – Người phụ nữ Mỹ Tho.
Hơn 100 năm sau, gương mặt ấy vẫn còn ở đây.
Ảnh tư liệu: “Cochinchine – Femme de Mytho”, khoảng năm 1911.
